Het nieuwe artikel 4:194a BW beschermt de erfgenaam die zuiver heeft aanvaard tegen bepaalde schulden. Maar om voor die bescherming in aanmerking te komen moet er aan meerdere criteria worden voldaan: het moet bijvoorbeeld gaan om een schuld die de erfgenaam niet kende of behoorde te kennen en binnen drie maanden na ontdekking van de schuld moet de erfgenaam naar de kantonrechter voor een machtiging om alsnog zuiver te aanvaarden of om ontheven te worden van de verplichting om de schuld uit eigen vermogen te voldoen.

Het nieuwe wetsartikel betekent (helaas) dat de erfgenaam die zuiver heeft aanvaard nog steeds tegen heel veel schulden niet wordt beschermd. In de praktijk van onze advocaten erfrecht gaat het vooral fout bij:

Legaten

De meeste leken op het gebied van erfrecht realiseren zich niet dat een legaat een schuld is van de nalatenschap. Wanneer iemand in zijn of haar testament opneemt: “ik legateer een bedrag van € 50.000,00, vrij van recht, aan mevrouw X” en het saldo van de nalatenschap is nihil, dan dient de zuiver aanvaardende erfgenaam uit zijn privé-vermogen niet alleen € 50.000,00 aan mevrouw X te betalen maar ook de daarover verschuldigde erfbelasting (vrij van recht).

Vorderingen uit hoofde van het overlijden van de eerste ouder

Ook deze schuld wordt vaak over het hoofd gezien. Stel: mevrouw A is gehuwd geweest met meneer B. Meneer B overlijdt. De drie kinderen van A en B krijgen een niet-opeisbare vordering op mevrouw A. Meneer B heeft in zijn testament bepaald dat over de vordering jaarlijks 6% rente is verschuldigd. Over die vordering wordt nooit meer gepraat, iedereen laat de situatie zoals die is…..

Vijf jaar na het overlijden van meneer B trouwt mevrouw A met meneer C en nog weer vijftien jaar later overlijdt mevrouw A. Dat is het moment dat genoemde niet-opeisbare vorderingen opeisbaar worden. Dit zijn schulden van de nalatenschap van mevrouw A en dienen als eerste door meneer C te worden voldaan. Door de rentebepaling is de hoogte van de vorderingen meer dan verdubbeld. Meneer C heeft zijn administratie keurig op orde, er zijn voor zover hij weet geen schulden, iedere rekening is altijd betaald etc. Geen enkele reden dus om niet zuiver te aanvaarden. Denkt hij.

Door de zuivere aanvaarding wordt meneer C met zijn privé-vermogen aansprakelijk voor de schulden van mevrouw A. Hij moet de vorderingen van de kinderen van A en B, waar hij in het geheel geen rekening mee heeft gehouden,  zelf betalen. het spreekt voor zich dat dit tot schrijnende situaties kan leiden.

Als het eerste huwelijk is ontbonden door het overlijden van één van beide partners, is het dus bij het tweede huwelijk belangrijk om niet zuiver te aanvaarden voordat de gehele nalatenschap (alle activa en passiva) in kaart is gebracht. Omdat dit uiteraard enige tijd kan duren geldt in het algemeen: wanneer u niet zeker bent van de exacte omvang van een nalatenschap: altijd beneficiair aanvaarden! En laat u in ieder geval tijdig adviseren door een deskundige, niet in de laatste plaats omdat u ook door het verrichten van bepaalde handelingen zuiver kunt aanvaarden.

Als u vragen hebt neemt u dan contact op met één van onze advocaten erfrecht: Toon Kool of Maddie Wisman